Naseljeno mjesto Skočić, udaljeno nepunih petnaestak kilometara od Zvornika prema Bijeljini, bilo je nadaleko čuveno po begovskoj kuli i drugim objektima iz zaostavštine begovske familije Begzadića. Vrijeme i ratovi su učinili svoje, od kule i ostalih objekata iz njenog kompleksa ostali su samo dijelovi temelja. Mještani Skočića su nakon poslednje agresije rasuti širom svijeta, ali ne zaboravljaju svoj Skočić i uvijek mu se vraćaju. Ovih dana pokrenuli su aktivnosti na obnovi skočićke kule, a s obzirom da su Hadžinurbegovići kao potomci Begzadića kulu sa zemljištem svojevremeno uvakufili, sve aktivnosti će se voditi u saradnji sa Medžlisom Islamske zajednice Zvornik i drugim nadležnim institucijama.
Nema pouzdanih podataka o vremenu gradnje skočićke kule, a prema porodičnom predanju sagradio ju je Smail-beg Begzadić, vjerovatno krajem XVIII vijeka, da bi se zaštitio od napada u vrijeme ratova i hajdučije. Inače, ovakve kule su građene na većim begovskim posjedima, a osim odbrambene funkcije i funkcije stanovanja, znale su biti i neka vrsta ljetnikovca, a često i znak prestiža. Obično se na istoj lokaciji nalazio i begovski odžak, kao kuća u kojoj je živio beg sa familijom, takođe i pomoćni objekti koji su obično građeni uz odžak. Porodično predanje kaže da je njegov sin Derviš-beg sagradio drugu kulu i podigao bedem oko cijelog kompleksa.
Dimenzije kule su bile 5,40 x 6,60 m, pravougaone osnove, sa prizemljem i 2 sprata. Kula se nalazila u širem kompleksu opasanom kamenim bedemom. U tom kompleksu bio je odžak u kojem se stanovalo, a pominje se još jedna kula, takođe i česma. Kompleks je pored za stanovanje begovske familije imao i odbrambenu funkciju. Kula je građena od tesanog kamena, debljina zidova u prizemlju je bila 1,30 m. Sastojala se od tri etaže. U prizemlju su bila dvoja vrata sa nadsvođenim nadvratnicima. Ulaz (vrata) na prvi sprat bio je odignut 4 m od nivoa terena, sa zapadne strane. Svaka od dvije gornje etaže imala je po jednu prostoriju sa dva nadsvođena prozora, sa južne strane. Prema podacima Zavoda za zaštitu spomenika kula je 1990. godine bila u ruševnom stanju, bio je uzgor samo dio zapadnog zida sa ostacima odžaka u vidu tornja. Sa unutrašnje strane tog zida nalazilo se udubljenje u vidu niše koja je služila kao kamin.
Oko kule i ostalih objekata kompleksa bio bedem. Ostali objekti kompleksa porušeni su 1898. i 1899. godine. Odžak, stambeni dio kompleksa bio je masivna građevina sa kaminima, sa razvedenim grijanjem kroz otvore koji su vodili do soba i hamama. Kuće pojedinih ogranaka Begzadića, koje su u drugoj polovini XIX vijeka građene izvan kompleksa sa kulom bile su takođe bogato pravljene, ograđene avlije visokim tarabama, sa muškim i ženskim avlijama.
Kamen od bedema raznijet je nakon II svjetskog rata, za gradnju kuća i drugih objekata, isto se dešavalo kasnije sa kamenom od kule nakon njenog urušavanja. Ispod je bio čardačić, koji je služio kao osmatračnica, i za seirenje.
U kuli se živjelo do njenog paljenja od strane četnika u avgustu 1942. godine. Tu je kao poslednji stanovao Hajrudin-beg Hadžinurbegović, dok su ostali Hadžinurbegovići većinom živjeli u Zvorniku. Poslije paljenja kula nije obnavljana.
O Smail-begu Begzadiću i njegovoj pogibiji podatke je zabilježio Vuk Karadžić, savremenik tih događaja. Kao jedan od najvećih posjednika u Podrinju, sa velikim imanjima sa obje strane Drine, Smail-beg Begzadić se našao na meti pristalica beogradskih i šabačkih dahija i kabadahija, udruženih sa Ali-begom Fidahićem iz Zvornika, zbog njihovih nastojanja da kroz proces čiflučenja nasilno preuzmu posjede. U toku 1803. godine dolazi do sukoba i borbi, iz kojih kao pobjednici izlaze Ali-beg Fidahić i Musaga Fočić sa šabačkim janjičarima i drugima, a Smail-beg Begzadić biva ubijen.
O tome govori pjesma “Smrt Smail-bega Begzadića”, nastala tih dana, a koju je zabilježio Vuk Karadžić, savremenik tih događaja: (…Evo na te vojske sa tri strane/ Jedna, bego, na te vojska ide/ Od onoga grada Biograda/ Druga vojska od Šapca bijela/ Treća vojska od grada Zvornika…)
(Preuzeto iz Časopisa za kulturnu historiju Šeherdžik br. 3, Kalesija 2011.g. )

Komentiraj